De goedkoopste jurist van Nederland heet Ctrl+C

Ergens in Brabant zit een ondernemer — laten we hem Gerard noemen — die buitengewoon trots is op zijn algemene voorwaarden. Hij heeft ze namelijk helemaal zelf gemaakt. Nou ja, zelf. Hij heeft ze gekopieerd van de website van een glazenwasser uit Tilburg, het woord "glazenwasser" vervangen door "marketingbureau", en vervolgens op "opslaan" geklikt. Twintig minuten werk, nul euro kosten, en een warm gevoel van vakmanschap.

Het ging goed. Het ging maandenlang goed. Het ging zó goed dat Gerard er een beetje verliefd op werd, op die voorwaarden van hem. Hij printte ze. Hij liet ze zien op verjaardagen.

En toen kwam de dag dat een klant niet betaalde.

"Maar het stond toch in mijn voorwaarden?"

Gerard pakte er triomfantelijk zijn document bij, zoals een cowboy zijn revolver trekt. Hier stond het zwart op wit: betaling binnen veertien dagen, anders boete. Helder. Onweerlegbaar. Behalve dat zijn boetebeding nog steeds verwees naar "het zemen van ramen op hoogte", dat hij zijn voorwaarden nooit op het juiste moment ter hand had gesteld, en dat hij de helft van de bepalingen niet begreep — wat lastig is als je ze aan een rechter moet uitleggen.

De klant lachte. De klant had namelijk óók algemene voorwaarden. Van een hoveniersbedrijf uit Oss. En die van de klant waren toevallig eerder verstuurd. In juristentaal heet dat "the battle of the forms". In Gerards taal heette het inmiddels "een hele dure dinsdag".

Het pijnlijke is: Gerard is geen dommerik. Hij is een prima ondernemer. Hij maakt alleen dezelfde inschatting die duizenden ondernemers maken, namelijk dat juridische documenten een soort verplichte saaie sticker zijn die je ergens op je website plakt, net als een cookiemelding of een KvK-nummer. Iets wat moet, maar wat verder niemand ooit leest.

Tot iemand het wél leest. En dat is altijd de verkeerde persoon, op het verkeerde moment, meestal met een advocaat ernaast.

Het verschil tussen kopiëren en regelen

Hier komt het stukje waar u op zat te wachten, of niet, maar het komt toch. Goede algemene voorwaarden opstellen is geen kwestie van knippen en plakken. Het is een kwestie van nadenken over wat er gebeurt als het misgaat — want het gaat ooit mis, dat is geen pessimisme, dat is statistiek. Wie levert wanneer? Wie is waarvoor aansprakelijk? Wat als de klant failliet gaat, of u, of allebei tegelijk op een sombere novemberdag? Dat soort vragen. Niet leuk om over na te denken, wél fijn om geregeld te hebben.

En het houdt niet op bij de voorwaarden. Een samenwerking, een opdracht, een personeelslid, een leverancier — overal liggen contracten onder, en de helft van de ellende die ondernemers overkomt, komt voort uit afspraken die nooit goed op papier stonden. "We vertrouwen elkaar toch?" is een prachtig uitgangspunt voor een vriendschap en een dramatisch uitgangspunt voor een onderneming. Daarom is fatsoenlijk contracten opstellen geen overbodige luxe, maar gewoon goedkoper dan de ruzie die je ermee voorkomt.

Maatwerk klinkt duur, ruzie is duurder

Nu denkt u misschien: ja hoor, daar komt de verkooppraatje-aap uit de mouw. En u heeft een beetje gelijk. Maar de echte boodschap is simpeler en saaier dan een verkooppraatje: regel uw papierwerk vóórdat het misgaat, niet erna. Voor de prijs van één misgelopen factuur heeft u meestal al een set documenten die wél klopt en wél van u is — toegesneden op wat ú doet, niet op het zemen van ramen in Tilburg.

Bij MKB Juristen zit geen kassa met kant-en-klare sjablonen, maar zitten advocaten en juristen die de saaie vragen voor u stellen, zodat u ze niet voor een rechter hoeft te beantwoorden. No-nonsense, want meestal is de pragmatische oplossing ook gewoon de snelste. En de goedkoopste, als u het op tijd doet.

Gerard, trouwens, heeft inmiddels nieuwe voorwaarden. Echte. Hij is er nog steeds trots op. Hij laat ze nog steeds zien op verjaardagen. Het enige verschil is dat ze het nu doen wanneer het erop aankomt — en dat hij weer slaapt.

Wees geen Gerard. Of beter: wees de Gerard van ná de dinsdag.